 |
Guchoazy to miasto w woj. opolskim, w powiecie nyskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Guchoazy. Pooone na styku Gr Opawskich(Sudety) Przedgrza Paczkowskiego (Przedgrze Sudeckie) i Paskowyu Gubczyckiego, nad rzek Bia Guchoask. Miasto zostao zaoone na pocztku XIII wieku, kiedy to wrocawski biskup Wawrzyniec za zgod ksicia Henryka Brodatego zleci organizacje osadnictwa na tych terenach wjtowi Witigo. Wydobywane w okolicy zoto przyczynio si do szybkiego rozwoju miasta, ktre stao si stolic okrgu, a podporzdkowani wjtowi osiedlecy z terenw dzisiejszych Niemiec zakadali w pobliu nowe wsie. Na terenie gminy Guchoazy znajduje si Park Krajobrazowy Gry Opawskie Utworzony w 1988 r. uchwa Wojewdzkiej Rady Narodowej w Opolu Park Krajobrazowy "Gry Opawskie" pooony jest w poudniowo-zachodniej czci wojewdztwa opolskiego, na terenie trzech gmin: Guchoazy, Prudnik i Lubrza, przy granicy z Republik Czesk. Obejmuje pnocne stoki Gr Opawskich (Sudety Wschodnie) i ich pnocne przedgrze. Zajmuje powierzchni 4.903 ha, a jego otulina 5.033 ha, zaliczany jest wic do parkw redniej wielkoci. Jarnotwek, zaoony przez osadnika i pniejszego pierwszego sotysa - Arnolda, nalea dugo do biskupw wrocawskich. Wydobywano tu zoto, odbyway si synne procesy czarownic. Po wojnie trzydziestoletniej wybucha epidemia dumy. T podgrsk wiosk czsto nawiedzay powodzie. Najwiksza miaa miejsce w 1903 r. Wwczas to przybya tu a cesarzowa Niemiec Wiktoria Augusta. Pokrzywna, - miejscowo wypoczynkowa u stp Kopy Biskupiej (893m n.p.m.), cieszy si zasuon saw jednej z najpikniejszych na Opolszczynie. Wzniesiona w okresie midzywojennym tama na potoku spitrzya jego wody w do sporym zbiorniku przeciwpowodziowym. Powstay wok niego orodki wypoczynkowe. Okoliczne malownicze wzgrza pokryte s lasem mieszanym i rolinnoci grsk. Na kach kwitnie pierwiosnek wyniosy i zimowit jesienny. Jest to jedyne na Opolszczynie miejsce wystpowania brzozy czarnej. Obszar Gr Opawskich obfituje w rnorodne pod wzgldem trudnoci trasy rowerowe oraz szlaki turystyczne Gry Opawskie zajmuj tak niewielk powierzchni, e zabdziwszy, dojdziemy niebawem do jakiej miejscowoci lub granicy pastwa (czsto, na polach, sabo widocznej). Wikszo drg lenych prowadzi na pola, a dalej do wsi. Jednak pierwsze kroki radz stawia na szlakach znakowanych. Przed wycieczk dobrze jest przeczyta opis trasy, dla zorientowania si o jej dugoci i trudnociach. Historia Guchoaz Na pocztku XIII wieku po obu stronach granicy lsko-morawskiej rozwijaa si akcja osiedlecza biskupa wrocawskiego Wawrzyca oraz margrabiego morawskiego Wadysawa Henryka. Uwag obu cign na siebie rejon Guchoazy - Zlate Hory, gdy w tej okolicy znaleziono zoto i zaoono kopalnie tego metalu. Okoo 1220 r. margrabia morawski zagarn gwatem kopalni biskupi, ktr badacze lokalizuj bd w samych Zlatych Horach, bd w jednej z ssiednich wsi. Biskup, ktry nie mg poradzi sobie z potniejszym ssiadem, wnis skarg do papiea: uzyska on w Rzymie dwukrotnie dekret nakazujcy zwrot zagarnitej posiadoci, nie wiemy jednak, czy naprawienie krzywdy rzeczywicie nastpio. W 1428 r. miasto spalili husyci. W czasie anarchii feudalnej, jaka zapanowa na lsku po wojnach husyckich, Guchoazy dwukrotnie zagarniali lscy i czescy rycerze - zbjcy (1444 i 1445), przy czym dopuszczano si rabunkw i gwatw. Z rk napastnikw wykupi miast wadca Gogwka ksi Bolko V, ktry trzyma je przez pi lat tytuem zastawu (1445 - 1450), zanim zdoa odzyska Guchoazy prawowity posiadacz - biskup wrocawski. W 1460 r. wielkie szkody wyrzdzia wielka powd. W siedemdziesitych latach XV wieku ziemi nysk spustoszyy wojska krla wgierskiego Macieja Korwina, przy czym zapewne ucierpiay i Guchoazy. Zakady przemysowe zaczy powstawa w pidziesitych latach XIX wieku; chodzi o wytwrnie, dwie cegielnie - miejsk i prywatn, fabryk szali, dywanw i kocw, fabryk wyrobw dziewiarskich, fabryk zapaek. Uprzemysowienie poczynio dalsze postpy po wczeniu Guchoaz do sieci kolejowej. Zainteresowanie przedsibiorcw wzbudzio wykorzystanie w celach przemysowych rozlegych lasw okolicznych. Na tym podou rozwiny si najwiksze przemysowe zakady guchoaskie; fabryka celulozy (zaoona 1893 i papiernia; obok nich powstao w tym samym czasie kilkanacie mniejszych zakadw obrbki drzewa. Spord innych przedsibiorstw wyrniaa si rozmiarami fabryka guzikw zaoona w 1910 r. Pozostae placwki (fabryki maszyn, zakady chemiczne, obuwnicze itd.) byy niewielkie, zatrudniajce po kilkudziesiciu robotnikw. Zabytki Guchoaz Kamienice Wok rynku, zgrupowane w 4 "kwartaach" (Dolny, Grny, Kocielny i "Ku socu"), pochodz w wikszoci z okresu po poarach w 1834. Jeszcze w 2 po. XIX w. na 560 domw w miecie a 340 byo drewnianych! Oczywicie przy rynku stay najokazalsze, a wic murowane, za to na przedmieciach byy nawet chaty, kryte strzech. S to skromne, zwykle dwupitrowe budowle o dachach paskich lub pulpitowych. Poprzednie miay podcienia i attyki. Najwsze kamieniczki przypominaj o redniowiecznym ukadzie wskich dziaek wok Rynku np. nr 34. Czasem zachoway si sklepione sienie (np. nr 3, 4, 20, 26, 27, 28), dekoracja stiukow (nr 2 - pszczoa, pajk i twarz Hermesa, 3 - gmerki kupca towarw kolonialnych, 6, 26, 27, 28 - te trzy odnowione) czy pilastrowa fasada (nr 6, 20), nawizujca do klasycyzmu. Wyrnia si barokowa kamieniczka, mieszczca dawniej aptek (zaoon w 1810 przez nyskiego aptekarza). Posiada ona szczyt z wolutami i z dekoracj stiukow. Nr 22 ma ciekaw, drewnian klatk schodow i stiukow waz nad drzwiami. Kamienica narona od ul. Kociuszki - pkoliste balkony. Dom obok dawnego ratusza posiada klasycy styczne obramienia okien. Koci Parafialny est to najstarszy zabytek miasta. Pierwsza wzmianka o proboszczu, Rudolfie, pochodzi z 1285. Uczestniczy on w pertraktacjach midzy biskupem Tomaszem a ksiciem Henrykiem Probusem (por. "Dzieje"). wityni postawili pierwsi osadnicy nowo lokowanego miasta ju przypuszczalnie ok. 1250 r., za bpa Tomasza I. Wiadomo o tym z przywileju parafialnego, ktry tutejszy koci otrzyma w 1315. Dokument ten zatwierdza wszelkie daniny, jakie poddani rolnicy (cz mieszkacw Konradowa, Bodzanowa i Starego Lasu) zobowizani byli dostarcza proboszczowi - zboe, czynsz w srebrze, kury itp. Skoczyo si to w czasach pruskich. Pniej przybyy do tego majtku dwa lasy w okolicach Mikulovic, ktre koci posiada jeszcze przed wojn. Ciekawe okazuje si pochodzenie wezwania kocioa, ktre wie si moe z poprzednikiem Tomasza - bp Wawrzycem (pochodzcym z polskiego rodu Doliww), co mogo by wiadczy o jeszcze wczeniejszym rodowodzie kocioa. Ponadto, jak chce legenda, mczennik w. Wawrzyniec mia piecz nad skarbcem gminy chrzecijaskiej w Rzymie, przez co uznawany by w redniowieczu za patrona "zotych grnikw" i Frankonii, skd prawdopodobnie przybyli do Guchoaz pierwsi osadnicy. Ju z pocz. XIV w. znana jest piecz parafii, przedstawiajca patrona na ruszcie i szecioramienn gwiazd. Koci od pocztku by murowany, pocztkowo w stylu romasko-gotyckim.
|
|
||||||
|
||||||||
- Κατάλογος νοσοκομείων και ιατρείων ανά περιφέρεια, δελτία τύπου, απαιτούμενα δικαιολογητικά για διορισμό γιατρών. Συνέδρια, ημερίδες και εκδηλώσεις υπό την αιγίδα τού υπουργείου.
